Jigéen bu benn ak góor yu 47: loolu lay woon njëgël gi ci kàddu jigéen-góor ci ndiggël yi médikaal yu ñëw ci Koup di Mond 2026. Dr Suzanne Huurman, bopp bu wàllu médikaal bi Curacao, dafa nekk ci limoo ci yeneen jigéen yi ñépp ñaari yokk ak ñaari ci tariix bi bu 96 at bees bi.

Curacao — dunu casamaans wi ay 158,000 nit ak mbëgël ak Netherlands — mooy ekip bu ndaw ci liggéey ak yëgël ci Koup di Mond. Dañuy ëllëg ak kàttan, jàpp ñaari yëgël ak ñaari sereé.

FIFA sàkk Dr Huurman nit ku mel ni jigéen yëre ñu woon ci bopp yu wàllu médikaal ci edisiyon 2026 bi, kanam bi dafa mënul. Dafa wax: «Amuma xam bu ngees bi ndax normal la lool a nekk jigéen bu benn, walla ci ndaw yi ci bët bi. Waaye damay xaar gis yeneen jigéen ci kanam ndax bari lañu ci dog manee.»

Mbir yu dëkk yu kanam

Dr Huurman dafa dugg ci kàddu bu ndaw waaye bu solo. Dr Celeste Geertsema moo woon doktor-jigéen bu njëkk bi seddoo ek ci Koup di Mond ci góor taan moo naan faj New Zealand ci édition 2010 ci Afrig di Sid. Dr Silja Schwarz dafa am doktor ci ekip yu góor ya Germany dëkk 2023.

Dr Huurman, ngub Brazil la def, dafa am sutura bu bari, dañuy naan faj ak Real Madrid, Go Ahead Eagles, ak PSV Eindhoven, moom bees bu medi yi Netherlands ci góor yu ndaw yu topp 16, ak doktor ci ekip handball-jigéen bi Dutch.

Addoo sa bop ci ndaw yu góor yi

Wàllu Curacao yi dañuy yëgël ak 49 nit — jogeël ak àlluwàllu — Dr Huurman mooy jigéen bu yëre ci ndigg. Dafa wax di waxtaane ak gaaw ci mbir bi dégër bu yëg ci ndeyjoor.

Dafa wax: «Bu ngay seet seen ñu nit ki manoom ak bu ngay liggéey bu baax, dañu ko jox yoon bu yees. Waaye war nga mën a jël sa bop seen. Dafay dëgël a dugg ndax ci kanam bari lañu naan déggoo — jigéen mën a liggéey ci ndaw yu góor?»

Dr Huurman jaŋ laaj ci Netherlands ci 2008 ci klas bi ba ci topp 70 tii 75 pesañ ci jigéen. Bi muy wuutu ci yëgël bi ci laaj sport ci 2014, sax bi jappe bari, jigéen yi nekk ak 20 tii 30 pesañ wees.

Doomi «nit ku am saa si» lokko mbëgël

Ñu laaj ko ndan jigéen yi dokotoor dañuy ndaw ci foot, Dr Huurman seet jëf yi yu baax ci soxor yokkute ak miñ baax. Dafa wax: «Mbir mi dafay dem ak yëgël ak soxor bi mën a yëkëndiku sa mbir bu particulier. Bu am sa wàllu àlley walla bu xam nga nénëm, dinaa dem ci kanam ci liggéey ci metti — mënul mën a safu bu baax ak saison football bi.»

Dafa jiital yoon yu flexi walla yu ñuy tekk — ni loolu la ay ci Sweden taan bari dokotoor yi dañuy caange bi sett-sett — li mën a def sport di haut niveau naan mën jigéen yi dokotoor, bés bii mbir yoodi dina dëgël ci foot.

Waxtaan bu tariix ci Koup di Mond 2026

Ci match bi dëgël ci Curacao ak Germany, àlluwàllu médikaal bi ci reeg terrain bi seet tariix: ci kalifa bu njëkk ci tariix Koup di Mond yu góor, àlluwàllu médikaal yëp ñu jëm ci fan wii jigéen lañu. Dr Huurman am waxtu ak doktor FIFA bu officiel Dr Emma Lunan, doktor ekip Germany Dr Silja Schwarz, doktor urgence Dr Carrie Bakunas, ak moom di tëq blessure Dr Kerry Peek.

Dr Lunan wax: «Damay xaar loolu a nekk doomu mbëgël ngir seet na yëgël ci laaj sport ak médecine ngélaw dafay teggi ci sexe bi walla jinni bi, te mën na wax xeex ci kanam ci manoo bi.»

FIFA bees def loi yu bees ci édition jigéen yi 2026, soxor na ñu am kenn ci àlluwàllu médikaal bu jigéen ak kenn doktor bu jigéen ci ekip yëp.

Mbir Curacao ci Koup di Mond bi

Ci terrain bi, Curacao seet tariix ci Dimanche bi lëkk taan dañuy soow bët yu njëkk ci tariix Koup di Mond ak Germany ci Houston. Waaye natife bi nekk bëgël 7-1 ci jën yu champion di Mond yu ñéental bi. Curacao am naaw ñaari match ci bongongoso bi ak Ecuador ak Ivory Coast, Dr Huurman wax ekip bi di mës ak ngëlëm.

Dafa wax: «Danu xeex ci ñaari match yu ñëw yi. Dañu am xew, dañu am tëgg. Gis naa Spain am 0-0 ak Cape Verde, te xam nga leer dara.»