Buts bu amul njëk ci Allemagne ci FIFA World Cup bi dafa yeesal ci kaw diine bu tollu fi ci football yu Europu saison bi weesu: xam ni, ndax biy jëm ci bitim, arbitres yi dañuy sàkkal at bu doy te woon moo tax rkia bi ci kërëm yëgël wax na sport bu sas yi?
Li ci kërëm yu dëkk ci Coupe du Monde dafa yëgël cosaan yi ci Premier League

Buts bu amul njëk ci Allemagne ci FIFA World Cup bi dafa yeesal ci kaw diine bu tollu fi ci football yu Europu saison bi weesu: xam ni, ndax biy jëm ci bitim, arbitres yi dañuy sàkkal at bu doy te woon moo tax rkia bi ci kërëm yëgël wax na sport bu sas yi?
Jonathan Tah dafay xam ne moo defe Allemagne bi ci kanam ci Paraguay ci 2-1 ci waxtu bu ëpp, waaye VAR jotna ci diggante. Waldemar Anton judduloo ne diggante tus na mbir ak gardien Orlando Gill — yëgël bi danu ne dina doon yaakaar ci stade bu nekk ya Premier League.
Espagne jëmna ay ci kàttan bi, Pau Cubarsi jubluloo ne dafa foul gardien wu Autriche Alexander Schlager ci coup de pied arrêté bi.
Yëgël Klopp ak rekord kërëm Arsenal
Jarafu bu njëk Liverpool, Jurgen Klopp, xooloon Allemagne bi dem, dafunu di bind baat. Waxna: "Bu buts bi amul njëk, Arsenal dina doon champion Angleterre," — baat boo xam xam ne ko samp ci 19 yu buts bi Arsenal dañu am ci kërëm yi, ca saison bi ñu domi Premier League."
"Ñu defoon 60% ci buts yëp ñu dëkk ci yoon woowu," Klopp waxna ci Arsenal — jëf bu bare ci diine waaye mu yëgël na ne strategy bi doon domine ci waxtaan wi.
Mbedd ci kërëm yi dafay doon yu xam ci suka saison bi weesu, téeré 16 yu waalit dañu nekk ci buton bi ak 6 metro. BBC Sport xoolna ne boo taw ci arbitrage waxoon ci sëriñ bu njëk ne situation bi doon «scène de combat» — moo tax woon du «football bu dëgg.»
Ndax Collina dafay jàngal arbitres yi liggéeyam ci kanam
Pierluigi Collina, boroom arbitres yi Fifa, yónnee ñu xoromaan bu bees ci jëf jëf yi ak arbitres yi ci kanam tournament bi: du am tollu ci bloquer ci kanam ballon, bu am mokk add bu jur ci xam ne jàppoo adversaire bi sax ballon bi. Yëgël bi arbitres yi am ngir leen doon di bind — def seen bopp makk.
Bégël Collina doon makk lool. Arbitres 51 ak arbitres assistants 88 ñuy dëkk ci centre bu formation bu xëy ci Miami, Florida. Fifa gaaw na ak at bu metti ci jaaykat yu demi-professionnel yi buñu tëddël patterns yu coups de pied arrêtés ak systems yu tactique yu pays 88 yi nuy jokkoo ci competition bi.
Ci kanam quart de finale France ak Morocco bi, ndax na ko xam, arbitre Facundo Tello ak ekipu bi doon formation ci équipes yëp niy daan programées ngir simiilé mouvements yi côtés yi nuy dëkk — fu waalit yi tollu, fu ñuy dem mbëgëël, ak su dem ne nekk ci rôle yu bloquer.
Collina dafay xam xam ne scénarios yu dëgg, du seulement dessins, moo di dox arbitres yi lu ñu taxaw ak taxaw. Arbitres yi danu commentaires yu yóot ci décisions yëp ñu def te ñu jël jàng yooy ci match bi.
Jëf yu statistiques yi ci kanam bees
Statistiques yi dañuy yëgël ne yoon wi dafay am effets. Ci Premier League ci saison bi weesu, kërëm yi defoon buts ci moyenne ya 0.49 ci match bu nekk — bi ci kanam buts bu benn ci matches yu ñaar. Bundesliga ak UEFA Champions League doon peesu ci 0.46.
Ci Coupe du Monde boo taw, jëf bi dëkk na ci 0.34 — ci niveau yi bin ligues yu makk yu Europu yu ñaar bu kanam bu ñu jëm ci arbitres yi di jiite reer ci cœur surface bi. Waaye, dafay doon topp ci kanam 0.20 bu ñu dëkk ci Coupe du Monde ya Qatar 2022.
Premier League dina suivre yoon woowu?
Tontu bi yu dëgg, ci ko BBC Sport wax, moo di: du ci mbimba. Arbitres ya Premier League ñuy jéem xam na ne bul amuñ standard bi yu makk ndanka. Su boo ne buts ya Allemagne walla Espagne doon ci Angleterre, amul bu nekk doon juddul.
Premier League daaw na wax ne dina am «reconnaissance améliorée ya ba actions yu holde yi» ci saison bi jiite, waaye officiers yi xam ne bu ñu dolli semaines yu jëkk penalties bi dina doon nanga — su dem ne, ci théorie, dina soppal comportement.
Jëfandiku bu njëk Chelsea, Cesar Azpilicueta, waxna ci BBC One: «Amna boo xam nekk ci diggante wu nu ci mëna gérer ko sax kanam. Ci Angleterre ci kanam, am na contact bu bare — dem na doon wolof moo tax. Amna dëgg ci diggante woo nu yëp mëna am xaml bu bees.»
Entraineurs yi dañuy doon di tëgël bénéfice ya ndimbal. Défi bi arbitres ya Premier League am ngir ko sëy, mooy sàkkal ci reset bi bu respe yoon ya physique ya jeu ya Angleterre — du jox kërëm yi droit ngir dem ci likame bi ëllëk.»


